مجله ایران من :

صنعت نفت و گاز، چگونه به رشد اقتصادی کمک می‌کند؟

با آنکه میادین گازی به شکلی پراکنده‌ای تقریبا در تمام قاره‌ها دیده شده است، اما خاورمیانه با داشتن سهمی ۴۰ درصدی از ذخایر گازی به عنوان بزرگترین منطقه نفت و گازخیز جهان شناخته می‌شود. در این میان، ایران با داشتن حداقل ۲۸ میدان مشترک هیدروکربوری و ۱۲۰۰ تریلیون فوت مکعب ذخایر گازی رتبه دوم رتبه دوم ذخایر نفتی و گازی را در جهان در اختیار داشته و با ۱۰.۶ درصد تولید رتبه اول تولید نفت و گاز خاورمیانه را از آن خود کرده است.

علاوه بر تامین انرژی، صنعت نفت و گاز نقشی اساسی در تعیین قدرت ملی و اعتبار بین‌المللی نیز ایفا می‌کند. به همین منظور رساندن این صنعت به سطح ایده‌آل خود در تمامی کشور‌های نفت‌خیز اهمیت چندانی پیدا کرده است. در همین راستا، ایران با قرار دادن چهار هدف اصلی، استفاده بهینه از منابع گاز طبیعی، توسعه شبکه گاز داخلی و ارتقای موقعیت کشورمان به عنوان بزرگترین صادر کننده نفت و گاز خاورمیانه و البته، افزایش سهم گاز در سبد مصرف انرژی داخلی توانسته تا جایگاه خود را در این صنعت تثبیت کرده و خود را در صدر لیست تولید‌کننده‌های نفت و گاز منطقه‌ای قرار دهد.

 

جنبه‌های اقتصادی صادرات نفت

بدون شک، نفت به عنوان یکی از مهمترین منابع طبیعی ایران نقش برجسته‌ای در اقتصاد کشورمان ایفا می‌کند. می‌توان گفت که ایران به عنوان بزرگترین تولید‌کننده نفت و گاز منطقه، یکی از کشور‌های ابرقدرت‌ در این صنعت بشمار می‌رود. ایران در میان اعضاء اوپک به عنوان کشور‌ی وابسته به اقتصاد نفتی، از اقتصادی متنوع‌تر برخوردار است. با این حال، نمی‌توان منکر نقش اساسی نفت و گاز در اقتصاد کشورمان شد. صادرات نفت خام در سال ۱۳۷۰ با فروش ۵/۵ میلیون بشکه در روز به اوج خود رسید. با این حال، خوشبختانه در سال‌های اخیر با وجود طرح‌های اقتصادی متنوعی همچون طرح اقتصاد مقاومتی میزان وابستگی ایران به صادرات نفتی کاهش یافته.

 

سرمایه‌گذاری داخلی

درآمد حاصله از صنعت نفت و گاز وارد سیستم بانکی می‌شود و سپس بانک‌ها این درآمد را به عنوان وام در اختیار مردم و مشاغل مختلف قرار می‌دهند. به همین جهت، سرمایه‌گذاری در صنعت نفت و گاز و پتروشیمی فراتر رفته و حتی بانک‌ها را نیز به سمت و سوی سرمایه‌گذاری در آن پیش می‌برد. از دیگر فرصت‌های سرمایه‌گذاری در صنعت نفت و گار می‌توان به سرمایه‌گذاری در صندوق توسعه ملی، اوراق مشارکت نفت و گاز، اوراق منفعت و نظیر چنین طرح‌هایی اشاره کرد. ورود بخش خصوصی به بازار نفت و گاز از دیگر فرصت‌های سرمایه‌گذاری در این بخش محسوب می‌شود.

 

بودجه

نفت به عنوان سیاسی‌ترین کالای امروزه در جهان باعث شده تا کشور‌های نفت‌خیز سیاست‌گذاری جداگانه‌ای برای این محصول داشته باشند. مشخص است که در چنین کشور‌هایی بخشی  از درآمدهای نفتی به بودجه سالانه تخصیص می‌یابد. اتکای بودجه به بخشی از درآمد‌های نفتی در ایران نیز در سه مورد مهم لحاظ می‌شود. این سه مورد شامل، درآمد حاصل از صادرات و فروش محصولات نفتی و گازی، فروش اوراق نفتی و سهم صندوق توسعه ملی از درآمد‌های ملی است. تخصیص درآمد‌های نفتی و گازی به این صندوق و بخش‌های دیگر بودجه سالانه، باعث افزایش بهره‌وری و پویایی اقتصادی کشور می‌شود.

 

 اشتغال

صنعت نفت و گاز توانسته جایگاه خوبی در حوزه ساخت تجهیزات نفتی پیدا کند. همین امر باعث می‌شود تا ظرفیت‌ها  و فرصت‌های شغلی مناسبی در این حوزه ایجاد شود. به منظور اجرای پروژه‌های نفتی و گازی به صورت سالانه به نیروی کار متخصص و منابع داخلی نیاز است. به همین جهت می‌توان این حوزه را فرصتی فوق‌العاده برای اشتغال‌زایی دانست. اشتغال‌زایی در صنعت نفت، یکی از مهمترین اهداف اقتصاد مقاومتی در رابطه با صنعت نفت و گاز نیز بشمار می‌رود. سرمایه‌گذاری و اتکا به توان و ظرفیت‌های داخلی در پروژه‌های ملی نفت و گاز و پتروشیمی و خرید تجهیزات داخلی و ایرانی نه‌تنها عواملی مهم در تحقق هدف افزایش تولیدات داخلی و نگه‌داری سرمایه‌های ملی در داخل کشور است، بلکه باعث بهره‌مندی از توان داخلی و رونق فضای کار و اشتغال نیز می‌شود.

 

نفت و گاز در اقتصاد مقاومتی

هدف اقتصاد مقاومتی، حمایت از تولیدات داخلی و شکوفایی، رشد و تعالی با وجود تحریم‌ها و مشکلات اقتصادی و عبور از آنها با سربلندی، افتخار و موفقیت اقتصادی است. در این میان، صنعت نفت و گاز به عنوان یکی از مهمترین حامل‌های انرژی و با توجه به اهمیت آن در ایران غیر‌قابل انکار است، بنابراین حتی در این حوزه نیز اقتصاد مقاومتی باید مورد توجه قرار بگیرد. اقتصاد مقاومتی در حوزه نفت و گاز در تلاش است تا با کاهش میزان خام‌فروشی و استفاده از این حامل‌های مهم انرژی در زیرساخت‌های کشوری بتواند تا با حمایت از تولیدات داخلی وابسته به نفت و گاز و پرورش نیروی کار متخصص وابستگی کشور را به درآمد‌های نفتی کاهش دهد. اکتشاف، استخراج، تولید و بهره‌برداری، فرآوری، پژوهش و فناوری داخلی، پرورش نیروی انسانی و خصوصی‌سازی نفت گاز از قدم‌های مهمی است که در روند اجرایی کردن اقتصاد مقاومتی صنعت نفت و گاز تحقق یافته است. تمامی این اهداف به اشکال مختلف می‌توانند به رشد اقتصادی کشورمان کمک کنند و آن را تسریع بخشند.

 

در چند خط بخوانید

ایران به عنوان یکی از بزرگترین تولید کنند‌گان نفت در مقیاس جهانی جایگاه ویژه‌ای در این حوزه دارد. صنعت نفت و گاز نقش مهمی در روند اقتصادی کشورمان ایفا می‌کنند. با این حال، با وجود طرح اقتصاد مقاومتی، می‌توان به جای تمرکز صرف بر روی صادرات نفت، از این حامل انرژی بسیار مهم در راستای بهبود موقعیت اقتصادی کشور و افزایش تولید داخلی، اشتغال و سرمایه‌گذاری نیز بهره‌ برد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

سایر مقالات

جدیدترین ویدئوها